Jant van Dijk, 25 jaar organisator van congressen en evenementen
MANTGUM - “Drie mensen kunnen het verschil maken, in een dorp of wijk,” zegt Jant van Dijk (55). Ze baseert zich op 25 jaar ervaring als organisator van congressen en evenementen en op wat ze ziet in Mantgum en andere dorpen. Ze is geboren in Weidum, maar verhuisde met haar man en twee kinderen naar het buurdorp.
Mantgum? In Weidum zeggen ze toch: “Dêr wolst dea noch net lizze.” Ze schiet in de lach, want ze hoort het haar vader zeggen. “Us heit fûn ‘t ferskrikkelik, dat wy nei Mantgum gongen. It wie froeger haat en nijd tusken Mantgum en Weidum.” Inmiddels woont ze al jaren in Mantgum en met veel plezier. Ze vindt het een mooi dorp. Inwoners kunnen er kiezen of ze wel of niet actief aan het dorpsleven willen meedoen. Die ruimte is er. In Weidum was je min of meer verplicht om mee te doen.
Dat vindt ze trouwens niet zo’n slechte gedachte. Als je in een dorp woont moet je minstens iets aan vrijwilligerswerk doen. Al is het maar periodiek perken leggen voor de kaatsclub. “It hoecht net elke wike, mar je moatte wol wat dwaan.”
Johannes en Wiep
Hier spreekt de dochter van Johannes en Wiep. Haar veel te vroeg overleden vader was jarenlang voorzitter van het korps en het dorpshuis in Weidum en leider van de Weidumer Boerenkapel. Harde werker. Geen showman. Maar als de kapel de avond uitblies met “O when the Saints” stapte hij met z’n schuiftrombone op een stoel om de solo te spelen, met een bierglas als demper. Prachtman, die in het hart zit van veel Weidumers. Maar ook streng. Alleen als je op het punt stond om te bevallen of te overlijden mocht je je afmelden voor de Boerenkapel.
Die trouw aan een vereniging, bestaat die nog? “Seker wol,” zegt Jant, “sjoch om dy hinne: de kracht fan Weidum, wat se dêr dogge mei it korps en de merke, de kracht fan Jellum-Bears, fan Baard en Littens. Of nim Wommels mei syn Freule.”
Goed plan
Drie mensen die gaan voor een goed plan kunnen het verschil maken in een dorp en in een wijk, daarvan is ze overtuigd. Enthousiaste mensen die anderen mee kunnen krijgen. Want die heb je natuurlijk wel nodig. Drie mensen kunnen de kar trekken, maar als mensen niet op de kar willen springen, kom je nergens. De initiatiefnemers moeten het dorpse denken respecteren. En met tegenslag en kritiek om kunnen gaan, want: “Der binne altyd mieningen.” Daar heeft ze ook wel respect voor, maar dan verwacht ze wel dat mensen meedenken in het zoeken naar een alternatief. Anders is het haar te gemakkelijk. Dat soort types vergelijkt ze met “seefûgels dy ‘t ergens skite en dan gau wer fuort fleane.”
Boppeslach
Ze wil er niet te veel woorden aan wijden, maar in Mantgum liep ze daar ook tegenaan met het prachtige plan Boppeslach. Mantgumers bouwden een baggerdepot om tot een recreatieplek met wandelpaden en een speeltuin en gaven multifunctioneel centrum De Wjukken een nieuwe pui en terras. Ook hier nam een klein, kundig groepje het voortouw. “Jelmer komt út de bou en regele alles rûnom brêgen, steigers, grûn en grien, Baukje die de boekhâlding, Karin wie de ferbining tusken ús en de Wjukken, Maria wennet hjir al jierren en trommele frijwilligers op en Korrie holp mei fûnsen oanfreegjen.”
Dat laatste is ook een expertise van Jant. Uit fondsen wisten ze 300.000 euro bij elkaar te halen. Mega. Te vergelijken met de opbrengst van 150 koekacties.
Tegenstanders
Maar er waren ook een paar tegenstanders van het plan en die hebben haar slapeloze nachten bezorgd. Toen de integriteit van de initiatiefnemers in twijfel werd getrokken was de maat vol. Dorpsbelang organiseerde een bijeenkomst en waar er normaal tien mensen op de vergaderingen komen, waren het nu tweehonderd. De criticasters kregen het hele dorp over zich heen. Boppeslach kwam sterker uit de strijd: veel Mantgumers melden zich als vrijwilliger. De steun van de gemeente Leeuwarden tijdens het hele proces was goud waard, zegt Jant. Ze noemt wethouder Hein de Haan “de boargemaster fan Mantgum.” Sorry, Buma.
Het lijkt een trend, deskundige mensen met veel vrije tijd, vaak AOW-ers, die plannen dwarsbomen. Herkent zet dat? “Ja,” seit Jant, “en ik tink dan: kom mei ús praten, mei ipen fizier, of wurdt frijwilliger yn ús doarpshûs, dan ha jo ek noch leuke minsken om je hinne. Mar dizze minsken moatte har jilde litte. Spitich.” Ze vreest dat dankzij ChatGPT die trend alleen maar zal toenemen. Iedereen kan nu een brief of bezwaarschrift schrijven.
De remedie
Vrijwilligerswerk is de remedie tegen een andere trend: de toenemende eenzaamheid onder mensen, zegt ze. Neem de bouwploeg, die zorgt draagt voor mfc de Wjukken. Die mannen, allemaal boven de zeventig, treffen elkaar elke dinsdagochtend. Voor klusjes, maar ook om even bij te praten. En misschien is dat nog wel belangrijker: “Sa wurdt nimmen wei.”
Ze ziet nog steeds overal mensen met passie voor hun vereniging. Maar er ligt wel druk op het vrijwilligerswerk. Het is steeds lastiger om mensen te vinden en te behouden. Daarom bepleit ze meer samenwerking tussen verenigingen. Wat ze in Deinum doen, vindt Jant fantastisch: daar hebben ze één bestuur voor vier verenigingen. Dus één penningmeester regelt de contributies voor alle sportverenigingen en die heeft alles geautomatiseerd.
Mooiste klus
25 jaar ideeën aandragen, organiseren, regelen. Wat was haar mooiste klus? Ze vindt het moeilijk kiezen. Uiteindelijk kiest ze voor een groot project: de organisatie van het Wereld WTC-congres: “Dat alle WTC’s út de hele weareld nei Ljouwert kamen en dat ik mei myn fammen op Schiphol stie om de minsken op te fangen en dat wy dêr in eigen lobby hiene. Dat wie wol heel spesiaal.” Gasten zouden later zeggen dat ze ook in Las Vegas waren geweest, maar Leeuwarden was het best georganiseerde en mooiste congres ever. Het was in 2018, maar nog steeds heeft ze contact met de directeur van het WTC in New York.
Gaat ze, net als haar vader, wel eens op een stoel staan? Jawel, zegt ze, maar functioneel: “Dames en heren, het plenaire programma gaat weer beginnen.” Niet voor de show: “Ik lit leaver in oar shine.” Dan vertelt ze over een van haar laatste projecten. Het Leeuwarder ondernemersfonds (LOF) bestond 15 jaar en heeft in die tijd meer dan 15 miljoen besteed aan activiteiten en voorzieningen in de gemeente. Dat mocht gevierd worden. Met bier en bitterballen, verwachtten de ondernemers. En er was bier en er waren bitterballen. Maar ze presenteerde een ander plan. Ze wilde laten zien: wat doet dat geld van het LOF met ménsen?
‘Prachtich, alles klopte’
Prachtig in beeld gebracht door Foppe van der Veen kwamen verhalen langs over de impact van een AED in Wurdum (betaald door het LOF), de liefde van een verstandelijk beperkte jongen voor Sinterklaas (het LOF maakt de Sinterklaasintocht mogelijk) en over een meisje uit Heechterp dat heel depressief was, maar dankzij een fotocursus van Elske Riemersma (gesubsidieerd door het LOF) nu reporter is bij een krant.
De ondernemers waren geraakt door de verhalen. “It wie prachtich, alles klopte,” appte een bestuurslid van het LOF. En wethouder Abel Reitsma schreef op LinkedIn: “De grootsheid van het LOF zit niet alleen in de evenementen, grootsheid zit in het effect wat je hebt op een mensenleven.”
Op zo’n moment beseft Jant weer: ze heeft het mooiste vak van de wereld.
