ArunA’s hartenwens: duet met Syb van der Ploeg of Piter Wilkens

“Ik ben 51 jaar geleden geboren in de Buygersstraat in Leeuwarden, als oudste dochter van Adjodhapersad en Sabitrie, maar voor de Leeuwarders Ad en Francis. Ze hebben jarenlang een toko gehad.

Mijn moeder is een hele vrolijke, energieke, dynamische vrouw. Sociaal, dienstbaar – en dat heeft ze ons ook meegegeven. Dienstbaarheid is één van de peilers binnen ons geloof, het hindoeïsme. Ze cijfert zichzelf weg, ook wel eens te veel in mijn beleving. Ze is spokes woman van de hindoestaanse community in Leeuwarden. Ze is voor haar inzet ook geridderd. Ik ben niet zo van die lintjes trouwens. Ze hebben het bij mij ook wel geprobeerd, maar voor mij hoeft het niet. Ik doe wat ik kan, en dat is het, daar hoef ik geen lintje voor. Maar ik gun het mijn moeder. 

Mijn moeder is in Suriname in armoede opgegroeid. Als ik de verhalen hoor huil ik van binnen. Die tranen laat ik haar niet zien, maar ik heb ze. Ja, ook nu. En wat me raakt is dat ze ondanks die armoede is uitgegroeid tot de vrouw die ze nu is. 

Wij hebben elke dag wel twee of drie keer contact.”

Vader, baken voor mij 

“Mijn vader was een sterke, stabiele man. Mooie man, modieus gekleed. Een baken voor mij. Hij was heel erg op zichzelf. Het tegenovergestelde van mijn moeder. Het stille, het graag alleen zijn, heb ik van hem. Een harde werker, die zich bij ziekte niet ziek melde. Gedisciplineerd. Maar ook eigengereid. Je kunt het koppig noemen, maar ik zeg: ‘Hij wist heel goed wat hij wilde.’ En net als mijn moeder was hij dienstbaar aan de Hindoestaanse community, maar altijd op de achtergrond. 

Ik ben voor een groot deel opgevoed door mijn oma, het zingen heb ik van haar geleerd. En onze normen en waarden en de taal, onze mooie taal. Oma (Nani) was analfabeet, maar ze is voor mij heel belangrijk geweest. Dankzij haar beheers ik nu als vierde generatie Hindoestaanse de Sarnámi taal.”

Talentenjacht

“Ik begon met zingen in een band toen ik zestien was, hier in Leeuwarden. Er was een talentenjacht in Amsterdam en daar heb ik me voor opgegeven. Daar werd ik tweede. Ik kreeg aanbiedingen om bij bandjes te komen zingen. Maar ik was inmiddels getrouwd en we kregen kinderen. De eerste nam ik nog wel eens mee naar een optreden. Dan zette ik haar op een speaker, lolly in de mond en mamma zingt wel, maar na de tweede ben ik gestopt.

Veel later heb ik het zingen weer opgepakt. Ik had inmiddels een reguliere job als intern begeleider op het VMBO, en daarnaast ben ik mijn bedrijf begonnen. Mijn producer bedacht de naam: Angel ArunA, op één van zijn producties klonk ik als een engel, vond hij, vandaar Angel.

Nu, jaren en heel veel struggles later – daar kan ik heel lang over vertellen, maar dat ga ik niet doen, ik wil vooruit kijken – heb ik een hele mooie zangcarrière opgebouwd. Ik maak eigen composities, vaak in het Sarnámi, mijn moedertaal.”

 Aruna Narain - Eigen foto

Zingen bij bedevaart

“Highlights? In 2007 was ik een week lang op de Kumbh Mela in India, een bedevaart met 75 miljoen bezoekers, waar ik heb mogen optreden. In 2013 zong ik met het Metropole Orkest. Dat vond ik ongelooflijk bijzonder. Waarom? Wie zingt er nou met het Metropole Orkest? En dan komt er een meisje uit Friesland en dat staat daar met 59 muzikanten! Ik trad op met het Residentie Orkest en het Matangi Kwartet. Met Apache Indian, een reggae artiest uit de UK, heb ik in Paradiso gezongen. En in Ahoy. En ik sta in september in het Concertgebouw van Amsterdam. Wie kan dat nou zeggen?

De mooiste dingen gebeuren on the spot, die kun je niet voorbereiden. Zo is het in het leven en ook op het podium. Natuurlijk moet je dingen voorbereiden. Maar je kunt niet alles van tevoren bedenken. Dan is het gemáákt. Het komt zoals het komt. Dat kan ook iets negatiefs zijn, waarvan je later denkt: ‘Toch goed dat dat is gebeurd.’”

Taal is geluk

“Ik zing in veel talen. Vooral Hindi, maar ook veel in mijn moedertaal: Sarnámi. En verder Engels, Spaans, Nederlands, Surinaams…

Fries? Nee, nog niet. Dat is dus een uitdaging, want ik zou het wel heel graag willen. Met Leeuwarden Culturele Hoofdstad wilde ik heel graag die verbinding leggen. Maar ik kwam nergens binnen. Dat vond ik heel jammer. Dan woont er iemand in Leeuwarder, die overal op de wereld zingt, en die zich een echte Friezin voelt, maar die komt er in Friesland niet tussen. Dat is toch jammer? Friezen zijn heel trots op hun taal. Ik ben ook enorm trots op mijn taal Sarnámi. Het is wie ik ben, mijn geschiedenis. Taal is voor mij echt geluk. De liefde voor onze talen had ik zo graag willen delen.

Met Syb van der Ploeg? Waarom niet? Als hij morgen zou bellen zou ik zeggen: ‘Kom maar eten en dan gaan we een plan smeden.’ O ja, dat zou ik heel graag willen. Of met Piter Wilkens. Samen een lied maken, in het Frysk en Sarnámi.

In mijn stad ben ik nog niet waar ik moet zijn, als zangeres en als lid van de Hindoestaanse gemeenschap. Ik wil graag meer ruimte om ons verhaal te vertellen. Ik ben Wereldburger. Ik heb India in mij, Suriname en Europa, maar ik hou het meest van Fryslân. Ik ben een Friese hindoestaan en Leeuwarden is mijn stad. Ik wil graag ook hier mijn stem laten horen. En niet in de zin van ‘Power to the people,’ maar in de vorm van kunst.”

Divali Minnertsga

“Je weet wat Divali is? Eén van de belangrijkste feesten in het hindoeïsme, ook wel bekend als het lichtjesfeest en symbolisch bedoeld als de overwinning van het goede op het kwade. Ik heb een Divali-workshop gegeven op een basisschool in Minnertsga of all places. En dan ben je bij die kleuters en zegt één: ‘Juf Aluna.’ Dan smelt je toch? Het was een fantastische dag. Waarom kunnen we dat niet hier integreren, in Leeuwarden. Wij hindoestanen hebben een fantastische cultuur. In het hindoeïsme hebben we een spreekwoord: ‘Vasudhaiva Kutumbakam.’ Het betekent: ‘De wereld is één grote familie.’ Laat ons als één familie leven. Laat de kinderen kennis met elkaar maken.”

Aruna Narain - Simon van der Woude

Afscheid op zondag

“Acht jaar geleden overleed mijn vader. Kort voor zijn zeventigste verjaardag. Alles was geregeld. Gastenlijst, catering, muziek, ik had alle drank gehaald. In die dagen heb ik met mijn vader een blik gewisseld, die ik die dag niet kon verklaren, maar achteraf viel alles op zijn plek. Zijn ogen waren al ver weg. Het was niet de heldere blik die ik van mijn vader kende. Het was de laatste keer dat we elkaar aankeken. Echt aankeken. Eén op één. En het was alsof we het wisten dat dat de laatste keer zou zijn.

Papa had precies aangegeven hoe zijn afscheid zou moeten zijn. Hij zei: ‘ik wil dat je de uitvaart op een zondag doet.’ Ik zei: ‘Op een zondag? Wat is dat nou voor dag. Bovendien heb je dan dubbel tarief.’ Maar hij wou het beslist, want dan hoefden de mensen geen vrij te nemen om naar het afscheid te komen. Typerend voor mijn vader.

Als je iemand verliest, dan heb je verdriet. En dat verdriet blijft je hele leven. ’Je moet het een plekje geven,’ zeggen ze dan, maar dat vind ik zo’n rare uitdrukking. Het verdriet blijft altijd, maar het wordt wel anders.

Mijn partner is mijn ultieme steun. Stille kracht. Als ik verdrietig ben dan luistert hij. Ik heb het er nog steeds moeilijk mee. Hij laat mij gewoon praten en huilen. We hebben elkaar in die eerste muziekband leren kennen. Dus zolang zijn we al bij elkaar, we kunnen wel in het museum. Ik heb een hele lieve, geduldige partner. Zo’n  ééntje die je alle vrouwen gunt.”

Rellende oma

“Binnenkort krijg ik er een titel bij, ik word oma. Ik denk dat ik ga réllen met dat kleinkind. Allerlei dingen doen die van de ouders niet mogen.”

Tekst: Ate de Jong

Fotografie: Simon van der Woude/privé collectie