'Er is veel gebeurd!'

Tekst Kor Hijlkema, foto's Lindafoto.nl

“Ik moest er uiteraard eerst even over nadenken, maar besloot het te doen. Ook omdat mijn dochters op de basisschool veel plezier aan het feest beleefden. Ik nam me toen voor het niet zo lang te doen als mijn voorganger (Geert Tichelaar was zeventien jaar voorzitter), maar ik ben het dit jaar ook alweer tien jaar. In die tijd is er veel gebeurd!”. Toen hij aantrad werkte Van den Broek in de marketing- en reclamebranche. “Maar sinds 1,5 jaar werk ik als zakelijk leider bij Nijkleaster in Hilaard, bij Jorwert”.

Actiegroep
Toen Peter van den Broek in 2016 als voorzitter begon, kreeg hij direct te maken met de actiegroep Kick Out Zwarte Piet (KOZP). “Ze kondigden aan bij de oankomst te demonstreren tegen Swarte Pyt en vroegen daarvoor een vergunning aan. Ze kregen een plek langs de aanvaarroute naar Hotel Oostergoo, waar de boot met Sint Piter aankomt. Omdat hun bus te laat was en deze ook nog eens vastliep in het dorp, stapten ze op de verkeerde plek uit. Een onverwachte confrontatie met de Grouster kinderen lag toen op de loer, maar dat wilden we vermijden. Het shantykoor had net opgetreden en de mannen slaagden er in de demonstranten weg te houden bij de kinderen."

De komst van KOZP was een schok en zelfs traumatisch voor veel Grousters. “Dat men zich bemoeide met ons mooie feest, een kinderfeest, was voor hen onverteerbaar. Swarte Pyt (Sint Piter had maar één) was een belangrijke waarde van het feest en niemand zag er ook maar iets racistisch in." Kick Out Zwarte Piet liet Grou niet los en in 2020 kondigde de actiegroep weer aan te zullen demonstreren. De gemeente wees hen een plekje toe aan de andere kant van het water tegenover Hotel Oostergoo. Daar was KOZP het niet mee eens en spande een kort geding aan. “Dat vond plaats op de vrijdag voor de aankomst. Spannend voor ons, maar gelukkig wees de kort geding-rechter hun bezwaar af."

Aldemar
Het Sint Piterkomitee vond dat er een einde moest komen aan de ophef en onrust rond Swarte Pyt. “We vreesden ook dat sommigen in het dorp hun geduld zouden verliezen en met geweld in actie zouden komen tegen KOZP.” Het komitee vond een eenvoudige maar briljante oplossing voor het probleem. “Swarte Pyt ging op wereldreis. In het najaar van 2020 introduceerden we Aldemar, een natuurmens. Hij woont in een boomhut in de Alde Feanen. Aldemar is een vriend van Sint Piter en elk jaar stapt hij op het schip van Sint Piter om hem in Grou te helpen." 

Een week voor Sint Piter in Grou aankomt, komt Aldemar op de scholen langs en vertelt hij de kinderen wat hij weet van de natuur. Elk jaar wordt er in de weken voor het feest op video een Sint Pitersjoernaal gemaakt. “In drie korte afleveringen wordt een spannend programma gebracht. Op de twee basisscholen wordt er klassikaal naar gekeken! “De Sint Pitersjoernaals hebben enorm geholpen om Aldemar goed te introduceren!”, zegt Van den Broek.

Het Sint Piterfeest is in 2018 bijgeschreven in de Inventaris Immaterieel Erfgoed Nederland. Op deze lijst staat levend erfgoed dat van generatie op generatie wordt doorgegeven. “Dat houdt overigens niet in dat een traditie niet mag veranderen, want dat zou op den duur het einde betekenen”, aldus Van den Broek. 

Sint Pitermearke
Niet weg te denken onderdeel van het Sint Piterfeest is het Sint Pitermearke (sprookje). Dit jaar wordt de Friese versie van ‘Ja Zuster, Nee Zuster’ opgevoerd.  Het mearke trekt elk jaar maar liefst 1500 kinderen en volwassenen, verdeeld over 10 voorstellingen.

Voor de spelers van het mearke en de leden van het komitee beginnen de voorbereidingen al na de zomer, maar voor het grote publiek begint het elk jaar met de Sint Piterbeurs, een fancy fair. Dat evenement is dit jaar op vrijdag 6 februari. De organisatie is -net als de Sint Piterbingo- in handen van de Sint Piterfroulju. “Een groep jonge en enthousiaste Grouster dames. Precies een week voor de oankomst van Sint Piter organiseren we een nieuw evenement: de Bjusterbaarlike Sint Piterjûn. Deze gezellige benefietavond is aansluitend aan de legendarische Sint Piterbingo en belooft een fantastische avond te worden waarbij de voetjes van de vloer kunnen!” De opbrengst komt ten goede aan alle activiteiten van het Sint Piterfeest.

125-jarig jubileum
Van den Broek zorgde er met zijn roots in de marketing voor dat er nieuwe ideeën bedacht werden voor nieuwe doelgroepen. De afgelopen jaren werden er nog een aantal activiteiten aangepast. Zo is er sinds 2024 en tribune op de kade, zodat de kinderen Sint Piter en Aldemar goed kunnen zien. “Want het gebeurde nog wel eens dat volwassenen ervoor gingen staan”. Dit jaar is de oankomst op zaterdagochtend 14 februari, een week voor de ‘naamdag’ van Sint Piter op de 21ste. Op die dag worden Sint Piter en Aldemar weer uitgezwaaid door honderden Grousters.

Het Sint Piterfeest is na een tal woelige jaren in rustiger vaarwater gekomen. “Vergeleken met voorgaande jaren is het misschien zelfs een beetje saai”, zo grapt Van den Broek. Hij verwacht nog een paar jaar aan te blijven als voorman. “In 2027 wordt de 75ste editie van het Sint Pitermearke opgevoerd en 2028 bestaat het feest in zijn huidige hoedanigheid 125 jaar. Het lijkt me leuk om dat nog als voorzitter mee te maken. Daarna kan ik het met een goed gevoel overdragen!”.

Meer info en programma: sintpiter.nl

(KADER)

Wat is het Sint Piterfeest?

Het Sint Piterfeest is een jaarlijks feest in Grou dat rond 21 februari wordt gevierd en is gewijd aan Sint Petrus, de beschermheilige van de vissers. De oorsprong van het feest in z’n huidige vorm ligt in 1903, toen onderwijzeres Riek Jansen Sint Piter introduceerde op school. Al snel groeide dit uit tot een dorpsbreed feest met een intocht en activiteiten voor kinderen. Door de jaren heen ontwikkelde het Sint Piterfeest zich verder en kreeg het een sterke sociale en culturele betekenis voor het dorp.